| Tytuł | Wersja | Dane zmiany / publikacji |
|---|---|---|
| Projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo oświatowe | 1.0 | 23.03.2026 15:49 Edyta Kurkiewicz |
Aby uzyskać archiwalną wersję należy skontaktować się z Redakcją BIP
{"register":{"columns":[{"header":"Numer projektu","value":"UD381","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"sequence":{"regex":"UD{#UD_1}"},"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Rodzaj dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"Projekty ustaw","value":"Projekty ustaw"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Typ dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"D – pozostałe projekty","value":"D – pozostałe projekty"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja dodatkowa","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie","value":"Korzystanie z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych w szkołach jest zagadnieniem ważkim społecznie. Aktualnie warunki wnoszenia i korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na terenie szkoły są regulowane w statucie szkoły, a ich przestrzeganie jest obowiązkiem ucznia, co wynika z art. 99 pkt 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 1043, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą – Prawo oświatowe”.\nNie ulega wątpliwości, że uzależnienie dzieci i młodzieży, które jest zjawiskiem coraz częstszym (71 % młodych ludzi ankietowanych w Diagnozie Młodzieży 2026 wskazało, że czują, że są uzależnieni od telefonów komórkowych – P. Rabiej (red.), Diagnoza Młodzieży 2026, Warszawa 2026, https://www.gov.pl/attachment/947513a7-db19-446d-b9ea-774dcf631333 (dostęp: 18 marca 2026 r.), s. 7), ma negatywny wpływ na wyniki edukacyjne uczniów. Potwierdzają to inne badania naukowe. Badania prowadzone przez Uniwersytet Stanforda i Mental Health Foundation wykazały, że nadmierna ekspozycja na urządzenia mobilne u dzieci prowadzi do zwiększonych wahań nastroju, problemów z koncentracją i większego ryzyka depresji. To zaś prowadzi do wycofania społecznego i pogorszonego funkcjonowania emocjonalnego w grupie rówieśniczej. Podobny wniosek płynie z raportu OECD z 2024 r., w którym wykazano, że uczniowie deklarowali problemy z koncentracją, opóźnienia w realizacji zadań oraz niższe poczucie przynależności do społeczności szkolnej w sytuacji korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych w trakcie zajęć edukacyjnych (OECD, Students, digital devices and success, https://www.oecd.org/content/dam/oecd/en/publications/reports/2024/05/students-digital-devices-and-success_621829ff/9e4c0624-en.pdf; dostęp: 18 marca 2026 r.).\nFakt, że telefony komórkowe i inne urządzenia elektroniczne są dla szkół problemem, znajduje z kolei swoje odzwierciedlenie chociażby w wynikach badania przeprowadzonego w 2023 r. przez Pew Research Center. Tam, aż 72 % nauczycieli w szkołach średnich (high schools) zadeklarowało, że rozproszenie uwagi uczniów powodowane korzystaniem z telefonów komórkowych jest poważnym problemem (Pew Research Center, 72% of U.S. high school teachers say cellphone distraction is a major problem in the classroom, https://www.pewresearch.org/short-reads/2024/06/12/72-percent-of-us-high-school-teachers-say-cellphone-distraction-is-a-major-problem-in-the-classroom/; dostęp: 18 marca 2026 r.). \nObecny stan prawny powoduje, że odpowiedzialność w zakresie ustalania zasad korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na terenie szkoły jest scedowana na szkoły. To rozwiązanie nie jest w pełni efektywne, ponieważ nawet w szkołach prowadzonych przez jeden organ mogą obowiązywać różne, odmienne regulacje w tym zakresie. Tymczasem, wprowadzenie regulacji centralnych (ustawowych) „mogłoby stanowić prawne umocowanie dla działań szkoły” i „przyczyniłoby się do skuteczniejszej egzekucji zasad i eliminacji poczucia osamotnienia wśród dyrektorów i nauczycieli w zmaganiach z tym problemem (wyrażających opinię, że są w tej „walce” pozostawieni samym sobie)” (M. Koss-Goryszewska, M. Ostaszewski, F. Purgał, Główne wnioski z badań i możliwe scenariusze działań w zakresie regulacji dotyczących urządzeń mobilnych w środowisku szkolnym, Warszawa 2025, s. 5).\nCo ważne, przeprowadzony w marcu 2025 r. sondaż Fundacji Centrum Badania Opinii Społecznej (CBOS) wykazał, że aż 71 % respondentów preferuje, aby „we wszystkich szkołach w Polsce obowiązywały takie same zasady dotyczące korzystania przez uczniów ze smartfonów”. Za utrzymaniem obecnej regulacji (autonomiczna decyzja każdej szkoły lub placówki) opowiedziało się zaś jedynie 25 % badanych (Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej, Zakaz korzystania ze smartfonów w szkołach, https://www.cbos.pl/PL/publikacje/news_tekst.php?nr=8/2025; dostęp: 18 marca 2026 r.). To zatem jasno pokazuje, że Polacy preferują, aby regulacje dotyczące korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych zostały ustalone na poziomie centralnym, co uzasadnia procedowanie niniejszego projektu ustawy.\nWprowadzony w innych państwach zakaz korzystania z telefonów komórkowych w szkołach wywarł pozytywny wpływ na uczniów, ich relacje społeczne oraz wyniki edukacyjne. Potwierdzeniem tego są wyniki między innymi następujących badań:\n1) A. Sungu i in., Removing Phones from Classrooms Improves Academic Performance, 2025, z którego wynika, że wprowadzenie zakazu korzystania z telefonów komórkowych: zmniejsza częstotliwość rozmów między uczniami i innych zachowań zakłócających zajęcia, prowadzi do rzadszego korzystania z telefonów nie tylko przez uczniów, ale i przez nauczycieli, jak również tworzy poczucie wśród nauczycieli, że uczniowie są bardziej zaangażowani w czasie zajęć;\n2) P. Beneito, Ó. Vicente-Chirivella, Banning mobile phones in schools: evidence from regional-level policies in Spain, „Applied Economics Analysis” 2022, nr 30(90), w którym analizowano skutki wprowadzenia omawianego zakazu w dwóch hiszpańskich regionach (Galicji i Kastylii-La Manchy). Badanie wykazało poprawę wyników uczniów w testach PISA – w Galicji wzrost ten był ekwiwalentem 0,6–0,8 roku nauki w matematyce oraz około 0,72 do niemal jednego roku nauki w naukach przyrodniczych, jak również obniżenie liczby zgłaszanych przypadków nękania o kilkanaście procent;\n3) L.-P. Beland, R. Murphy, Ill Communication: Technology, distraction & student performance, „Labour Economics” 2016, vol. 41, https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0927537116300136 (dostęp: 18 marca 2026 r.), które, po zbadaniu wyników edukacyjnych uczniów z 4 brytyjskich miast wykazało, że po wprowadzeniu zakazu korzystania z telefonów komórkowych w szkołach zwiększają się wyniki edukacyjne uczniów, w szczególności tych, którzy wcześniej osiągali słabe wyniki;\n4) R.S. Melattinkara, Smart Devices in Classrooms and Academic Performance: A Causal-Comparative Study of Academic Performance at Los Angeles Area High Schools, 2021 (rozprawa doktorska; abstrakt dostępny tu: https://eric.ed.gov/?q=ipad&ff1=eduHigh+Schools&ff2=locCalifornia+(Los+Angeles)&id=ED642154; dostęp: 18 marca 2026 r.), które przeprowadziło badania w szkołach w Los Angeles dotyczące wpływu korzystania z telefonów komórkowych podczas zajęć z matematyki i języka angielskiego (języka ojczystego w USA). Z badań wynika, że korzystanie z telefonów komórkowych podczas tych zajęć miało negatywny wpływ na wyniki edukacyjne badanych licealistów;\n5) S. Abrahamsson, Smartphone Bans, Student Outcomes and Mental Health, „Discussion Paper Series in Economics” 2024, nr 1, Norwegian School of Economics, https://ideas.repec.org/p/hhs/nhheco/2024_001.html (dostęp: 18 marca 2026 r.), które skupiało się głównie na uczennicach i które udowadnia, że wprowadzenie omawianego zakazu nie tylko obniża poziom dręczenia (bullying), ale też zwiększa średnią ocen uczennic;\n6) E. Bar i in., Student perspectives on banning mobile phones in South Australian secondary schools: A large-scale qualitative analysis, „Computers in Human Behavior” 2025, nr 167, które przeprowadziło badanie ankietowe wśród 1549 uczniów z australijskich szkół. W ankietach uczniowie wskazywali, że po wprowadzeniu zakazu odczuwają pozytywny wpływ na ich relacje społeczne „twarzą w twarz”, zdrowie oraz zaangażowanie podczas zajęć edukacyjnych.\nDecyzja o przygotowaniu projektu ustawy znajduje uzasadnienie nie tylko w wynikach badań naukowych obrazujących pozytywny wpływ zakazu korzystania z telefonów komórkowych na uczniów, ale również w badaniach sondażowych przeprowadzonych w 2025 r. w Polsce.\nPrzywoływany już wcześniej wynik sondażu Centrum Badania Opinii Społecznej (Centrum Badania Opinii Społecznej, Zakaz korzystania ze smartfonów w szkołach, https://www.cbos.pl/PL/publikacje/news_tekst.php?nr=8/2025; dostęp: 18 marca 2026 r.) wskazuje bowiem następujące wyniki odpowiedzi respondentów na pytanie: „Czy, Pana(i) zdaniem, w szkołach i placówkach oświatowych powinien być zakaz używania smartfonów czy też nie powinno być takiego zakazu?”:\n1) zdecydowanie tak – 47 %;\n2) raczej tak – 26 % (łącznie odpowiedzi pozytywne: 73 %);\n3) trudno powiedzieć – 6 %;\n4) raczej nie – 14 %;\n5) zdecydowanie nie – 7 % (łącznie odpowiedzi negatywne: 21 %).\nPodobne wyniki przedstawia sondaż IBRiS na zlecenie „Rzeczypospolitej” przeprowadzony w kwietniu 2025 r. (J. Ćwiek-Świdecka, Sondaż: Polacy popierają zakaz smartfonów w szkole, https://www.rp.pl/edukacja/art42205651-sondaz-polacy-popieraja-zakaz-smartfonow-w-szkole; dostęp: 18 marca 2026 r.). Odpowiedzi respondentów na pytanie: „Czy używanie przez uczniów telefonów komórkowych w szkołach powinno być zakazane?” kształtowały się następująco:\n1) zdecydowanie tak – 37,8 %;\n2) raczej tak – 21,8 % (łącznie odpowiedzi pozytywne: 59,6 %);\n3) nie wiem – 12,7 %;\n4) raczej nie – 13,9 %;\n5) zdecydowanie nie – 13,8 % (łącznie odpowiedzi negatywne: 27,7 %).\nBiorąc pod uwagę przywołane wyżej wyniki badań oraz sondaży, zdecydowano o przygotowaniu niniejszego projektu ustawy.\n","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji","value":"Przewiduje się wprowadzenie następujących regulacji:\n1) dodanie w rozdziale 5 ustawy – Prawo oświatowe (dotyczącym szkół publicznych), po art. 98 nowego art. 98a, w którym zostaną uregulowane:\na) w przypadku szkół podstawowych dla dzieci i młodzieży oraz szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej:\n – zakaz korzystania przez uczniów z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych podczas pobytu na terenie szkoły oraz\n– obowiązek określenia w statucie szkoły warunków wnoszenia telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na teren szkoły, \nb) w przypadku szkół podstawowych dla dorosłych, szkół ponadpodstawowych oraz szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie liceum ogólnokształcącego – obowiązek określenia w statucie szkoły warunków lub zakazu korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych podczas pobytu na terenie szkoły oraz warunków wnoszenia telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na teren szkoły,\nc) wyjątki od zakazu, o którym mowa w lit. a i b, w postaci:\n– zgody nauczyciela uzasadnionej względami dydaktyczno-wychowawczymi,\n– umożliwienia uczniowi korzystania z telefonu komórkowego lub innego urządzenia elektronicznego z powodu choroby, niepełnosprawności lub innych szczególnych potrzeb.\nSposób praktycznego egzekwowania zakazu nie jest materią ustawową i jest pozostawiony do autonomicznej decyzji danej szkoły.\nNaruszenie zakazu będzie skutkowało negatywnymi konsekwencjami na zasadach ogólnych, tj. oddziaływaniem wychowawczym, nałożeniem kary lub obniżeniem oceny zachowania. Nie przewiduje się odrębnych regulacji dotyczących konsekwencji za naruszenie opisywanego zakazu.\nZakaz obejmie uczniów. Nie obejmie natomiast nauczycieli i innych pracowników szkół;\n2) dodanie w art. 98 w ust. 1 ustawy – Prawo oświatowe po pkt 17 nowego pkt 17a wskazującego, że w statucie szkoły:\na) w przypadku szkół podstawowych dla dzieci i młodzieży oraz szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej – określa się warunki wnoszenia na teren szkoły telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych podczas pobytu na terenie tej szkoły,\nb) w przypadku szkół podstawowych dla dorosłych, szkół ponadpodstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie liceum ogólnokształcącego – określa się warunki lub zakaz korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych podczas pobytu na terenie tej szkoły oraz warunki wnoszenia telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na teren szkoły. \nDodanie tego przepisu jest konsekwencją wprowadzenia art. 98a ustawy – Prawo oświatowe i służy uspójnieniu projektowanego aktu prawnego;\n3) uchylenie w art. 99 ustawy – Prawo oświatowe pkt 4, co jest konsekwencją ww. zmian. Obecnie art. 99 pkt 4 ustawy – Prawo oświatowe przewiduje bowiem, że warunki wnoszenia i korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na terenie szkoły są określone w statucie szkoły. Skoro wprowadza się nowy przepis na poziomie ustawowym, dotyczący zakazu oraz warunków wnoszenia i korzystania z telefonu komórkowego i innych urządzeń elektronicznych, konieczne jest uchylenie punktu odmiennie regulującego ww. zagadnienie;\n4) dodanie w art. 172 ust. 2 ustawy – Prawo oświatowe po pkt 5 nowego pkt 5a wskazującego, że w statucie szkoły niepublicznej określa się warunki wnoszenia telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na teren szkoły oraz warunki lub zakaz korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych podczas pobytu na terenie tej szkoły.\nProjekt ustawy nie przewiduje nowelizowania innych ustaw niż ustawa – Prawo oświatowe.\n\n","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Oddziaływanie na życie społeczne nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Spodziewane skutki i następstwa projektowanych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Sposoby mierzenia efektów nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"ME","value":"ME"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ współpracujący przy opracowaniu projektu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu","value":"Barbara Nowacka Minister Edukacji","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"ME","value":"ME"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Planowany termin przyjęcia projektu przez RM","value":"II kwartał 2026 r.","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja o rezygnacji z prac nad projektem","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Status realizacji","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"}]}}