Projekt usprawnia postępowania dotyczące oddłużania osób fizycznych. Zmiany mają uprościć ostatni etap postępowania upadłościowego, zwiększyć pewność osób zadłużonych i wierzycieli oraz odciążyć sądy od czynności, które nie wymagają ich bieżącego zaangażowania. Nowe przepisy realizują rozwiązania przewidziane w unijnej dyrektywie, której celem jest m.in. zwiększenie skuteczności i sprawności postępowań dotyczących oddłużenia.

Zmiany mają przede wszystkim usprawnić upadłość osób fizycznych, zarówno prowadzących działalność gospodarczą, jak i tzw. upadłość konsumencką. Chodzi w szczególności o etap, w którym osoba zadłużona realizuje plan spłaty wierzycieli, czyli ustalony przez sąd sposób i okres spłacania części swoich długów.

Najważniejsze rozwiązania

• Sąd nie będzie musiał z urzędu nadzorować wykonywania planu spłaty.
  • To wierzyciele najlepiej wiedzą, czy otrzymują należne im spłaty. Dlatego sąd będzie podejmował działania nadzorcze na wniosek zainteresowanych, a nie z urzędu w każdej sprawie. Rozwiązanie przyspieszy postępowania i ograniczy liczbę czynności administracyjnych wykonywanych przez sądy.
• Zobowiązania objęte planem spłaty zostaną umorzone z mocy prawa po 3 miesiącach od zakończenia okresu, na który ustalono plan.
  • Trzymiesięczny okres pozwoli wierzycielom wystąpić do sądu o zmianę lub uchylenie planu, jeśli nie był on prawidłowo wykonywany.
• Wcześniejsza spłata będzie mogła oznaczać szybsze oddłużenie.
  • Jeżeli dana osoba wcześniej spłaci należności przewidziane w planie, będzie mogła zwrócić się do sądu o skrócenie okresu jego wykonywania. Po jego zakończeniu będzie obowiązywała zasada automatycznego umorzenia pozostałych zobowiązań objętych planem.
• W postanowieniu sądu o ustaleniu planu spłaty znajdzie się informacja o tym, kiedy zobowiązania danej osoby zostaną umorzone.
  • Informacja ta będzie również publikowana w Krajowym Rejestrze Zadłużonych.
  • Dzięki temu zarówno dłużnik, jak i jego wierzyciele będą mieli jasność co do dalszego przebiegu postępowania.
• Dane dotyczące dłużnika przestaną być ujawniane w Krajowym Rejestrze Zadłużonych po trzech latach od opublikowania informacji o umorzeniu jego zobowiązań z mocy prawa.
  • Ma to ułatwić osobom, które zakończyły postępowanie i zostały oddłużone, powrót do normalnego funkcjonowania gospodarczego.
• Projekt określa również zasady wynagradzania syndyka w postępowaniu upadłościowym wobec osób fizycznych, które nie prowadzą działalności gospodarczej.

Nowe przepisy mają wejść w życie po 14 dniach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.