Rusza kolejna edycja konkursu „Europejskiej Nagrody w Dziedzinie Zapobiegania Przestępczości”. 

Europejska Sieć Zapobiegania Przestępczości (EUCPN) organizuje co roku konkurs „Europejska Nagroda w Dziedzinie Zapobiegania Przestępczości” (ECPA). W bieżącym roku za przeprowadzenie konkursu na poziomie UE odpowiedzialna jest Irlandia, jako kraj sprawujący Prezydencję w Radzie Unii Europejskiej w II połowie 2026 r.

Tegoroczna edycja konkursu ECPA koncentruje się na temacie zapobiegania przestępczości kradzieży na szkodę obiektów handlowych (tzw. kradzieży sklepowych), w tym popełnianej przez grupy zorganizowane. W polu zainteresowania mieszczą się środki podejmowane w celu zapobiegania kradzieżom fizycznym.

Jak wskazuje Prezydencja irlandzka, przestępstwa na szkodę obiektów handlowych prowadzących sprzedaż detaliczną, takie jak kradzieże sklepowe, zachowania antyspołeczne i nadużycia wobec pracowników handlu detalicznego, mogą podważać zaufanie mieszkańców do instytucji służących zaspokajaniu ich potrzeb, a także zniechęcać do prowadzenia działalności gospodarczej oraz negatywnie wpływać na jakość życia mieszkańców, pracowników i odwiedzających.

Przestępczość popełniana przez zorganizowane grupy obejmuje działania mające na celu zajęcie dużych ilości towarów detalicznych, które przynoszą korzyści bezpośrednio tej grupie lub są przekierowywane na rzecz grup przestępczych na całym świecie.

Zaufanie publiczne do bezpieczeństwa i ochrony przestrzeni wspólnych, z których korzysta dana społeczność, może zostać znacznie osłabione, jeśli nie będą podejmowane działania na rzecz zapobiegania i przeciwdziałania tego rodzaju przestępczości.

Przestępczość na szkodę obiektów prowadzących sprzedaż detaliczną, w tym jej zorganizowane postacie, staje się coraz bardziej złożonym wyzwaniem w całej Unii Europejskiej. Tego rodzaju przestępstwa nasilają się, a ich negatywne skutki są odczuwalne w całym szeroko pojętym systemie gospodarczym i społecznym Europy. Przestępstwa te nie ograniczają się do kwestii związanych z wymiarem sprawiedliwości w sprawach karnych; przeciwnie, wywierają one głęboki i dalekosiężny wpływ na dotknięte nimi społeczności, wykraczający poza bezpośrednie straty finansowe poniesione przez przedsiębiorstwa. Te formy przestępczości mogą również znacząco przyczynić się do zmniejszenia poczucia bezpieczeństwa społeczności lokalnych, zarówno dla klientów, jak i pracowników obiektów prowadzących sprzedaż detaliczną.

W tegorocznej edycji konkursu ECPA uwaga skupi się na innowacyjnych i skutecznych projektach zapobiegania ww. przestępczości, w tym na inicjatywach mających na celu przeciwdziałanie kradzieżom w sklepach, zorganizowanej przestępczości w handlu detalicznym oraz na promowaniu zachowań opartych na szacunku wobec pracowników handlu detalicznego. Zgłaszane do udziału w konkursie projekty mogą skupiać się na aspektach praktycznych lub technologicznych, na kampaniach społecznych (uświadamiających), partnerstwach publiczno-prywatnych, a także współpracy transnarodowej, szkoleniach bądź narzędziach dla organów ścigania lub na strategiach opartych na społecznościach lokalnych, mających na celu poprawę bezpieczeństwa społeczności i ograniczenie przestępczości, o której mowa.

Najważniejsze wymagania wobec zgłaszanych projektów są następujące:

• muszą one dotyczyć przestępstw popełnianych w świecie rzeczywistym, a nie online;
• muszą się koncentrować na praktycznych projektach i interwencjach wdrażanych w celu ochrony miejsc i osób związanych z handlem detalicznym, lub wykrywania przestępstw i wykroczeń, w tym popełnianych przez sprawców wielokrotnych lub działających w zorganizowanej grupie.

Określenie powyższych wymagań zapewnia, że zgłaszane do udziału w konkursie inicjatywy będą odnosiły się do codziennej rzeczywistości, z którą mierzą się przedsiębiorcy prowadzący handel detaliczny, pracownicy branży, klienci oraz społeczności lokalne. Ścisły związek zakresu tematycznego konkursu ze zjawiskami obserwowanymi w terenie będzie służył zidentyfikowaniu konkretnych, przynoszących wymierne efekty inicjatyw stanowiących odpowiedź na wyzwania takie jak kradzieże, działalność grup zorganizowanych, związane z tym zachowania antyspołeczne oraz bezpieczeństwo pracowników.

Nagrodę główną w konkursie stanowi kwota 10.000 euro. Ponadto regulamin przyznawania Europejskiej Nagrody w Dziedzinie Zapobiegania Przestępczości przewiduje przyznanie nagród 
po 5.000 euro dla dwóch wyróżnionych projektów.

Zwycięzca tegorocznej edycji konkursu zostanie ogłoszony podczas Konferencji Dobrych Praktyk EUPCN planowanej w dniach 8-9 grudnia br., w Dublinie. Zgodnie z założeniami każdy kraj może zgłosić jeden projekt do konkursu ECPA. 

Polski kandydat do nagrody ECPA zostanie wybrany w drodze eliminacji krajowych, przez komisję powołaną przez Departament Porządku Publicznego MSWiA.  Zwycięzca krajowych eliminacji zostanie poproszony o przetłumaczenie formularza zgłoszeniowego na język angielski oraz będzie miał możliwość wzięcia udziału w Konferencji Dobrych Praktyk. Koszty związane z tłumaczeniem oraz udziałem w konferencji pokrywa zwycięzca eliminacji krajowych. W przypadku braku możliwości udziału zwycięzcy w konferencji, przygotowaną przez zwycięzcę, w języku angielskim, prezentację, może wygłosić krajowy przedstawiciel Polski w EUCPN lub inny uczestnik konferencji.

W imieniu Organizatora serdecznie zapraszamy do udziału w konkursie. 

Projekty opisane na formularzu zgłoszeniowym (w języku polskim) należy składać do 26 sierpnia 2026 r. do Departamentu Porządku Publicznego MSWiA na adres: 

Departament Porządku Publicznego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, ul. Stefana Batorego 5, 02-591 Warszawa (ePUAP: /MSWIA/domyslna lub /MSWIA/SkrytkaESP) oraz jednocześnie w formie elektronicznej – na adresy poczty elektronicznej: Krajowego Przedstawiciela
w EUCPN: pawel.piaskowski@mswia.gov.pl oraz Wydziału do Spraw Przeciwdziałania Handlowi Ludźmi, Przestępstwom z Nienawiści oraz Wsparcia Działań w ramach Polityki Bezpieczeństwa Wewnętrznego w UE (Departamentu Porządku Publicznego MSWiA): wphn@mswia.gov.pl.

Wszystkich zainteresowanych zgłoszeniem projektu zapraszamy do zapoznania się ze szczegółami.

Szczegółowe informacje są również dostępne na stronie internetowej Europejskiej Sieci Zapobiegania Przestępczości (EUCPN) pod linkami:

• https://eucpn.org/service/bpc-ecpa   
• https://eucpn.org/events/ecpa-bpc-2026  
• https://eucpn.org/document/ecpa-documents.