Serwis Służby Cywilnej

Ankietę skierowaliśmy do 1742 urzędów. Była ona dostępna od 19 listopada do 29 grudnia 2025 r. Otrzymaliśmy 1208 wypełnionych ankiet.

Najwięcej odpowiedzi pochodziło z powiatowej administracji zespolonej (55,38%) oraz z pozostałej administracji niezespolonej (23,84%). W badaniu wzięły udział także wszystkie urzędy wojewódzkie, ministerstwa i KPRM, Krajowa Administracja Skarbowa oraz niemal wszystkie urzędy centralne.

Monitoring koncentrował się na zasadach, które w 2024 r. były najczęściej brane pod uwagę przez dyrektorki i dyrektorów generalnych oraz kierowniczki i kierowników urzędów. Badanie dotyczyło:

• znajomości i przestrzegania zasad w korpusie służby cywilnej,
• roli liderów w budowaniu kultury opartej na wartościach,
• propozycji działań, które mogą zwiększać wiedzę o zasadach w służbie cywilnej.

• Więcej urzędów sprawdza znajomość zasad.

Odsetek urzędów, które w ciągu ostatnich 3 lat badały poziom znajomości zasad, wzrósł o ok. 4,5 punktu procentowego w porównaniu z 2024 r. Takie działania potwierdziło 34,5% respondentów (417 urzędów). Ponad 43% z nich przeprowadziło badanie w 2025 r.

• Wyższe oceny znajomości zasad.

W urzędach, które prowadziły badania, 48,24% ocen wskazywało na bardzo dobrą znajomość zasad (w 2024 r. – 44%). Dobra znajomość stanowiła 38,41% ocen, średnia – 11,71%, słaba – 1,41%, a bardzo słaba – 0,23%.

• Więcej działań informacyjnych i promocyjnych.

72% urzędów realizowało działania promujące zasady służby cywilnej – to o ok. 10 punktów procentowych więcej niż rok wcześniej. Najczęściej były to: szkolenia z etyki (59,61%), promocja kursów e-learningowych z etyki (53,62%) oraz spotkania kierownictwa z pracownikami (44,53%).

• Działania dyscyplinujące na podobnym poziomie jak rok wcześniej.

W 2025 r. ok. 17% urzędów analizowało zasady służby cywilnej w ramach działań dyscyplinujących (poziom zbliżony do 2024 r.). Najczęściej dotyczyło to zasad: odpowiedzialności, profesjonalizmu oraz legalizmu i praworządności. Ponad połowa tych urzędów wdrożyła działania prewencyjne.

Wnioski z drugiej edycji monitoringu są podobne do wyników z 2024 r. Większość respondentów uznaje działania Szefowej Służby Cywilnej na rzecz wzmacniania kultury opartej na wartościach za użyteczne i wystarczające.

Urzędy zwracają uwagę m.in. na:

• znaczenie przykładu dawanego przez kadrę kierowniczą,
• potrzebę zwiększania świadomości etycznej liderów,
• lepszą komunikację między centralą a urzędami w terenie.

W 2026 r. planujemy m.in.:

• dalsze wzmacnianie roli kadry kierowniczej (spotkania, korespondencja, promocja dobrych praktyk),
• webinary z zakresu etyki w ramach Programu dzielenia się wiedzą w służbie cywilnej,
• spotkania informacyjne dla doradców i doradczyń ds. etyki,
• intensyfikację współpracy w sieci doradców (w tym wzmocnienie przepływu informacji),
• przygotowanie nowych materiałów cyfrowych promujących kulturę opartą na wartościach.

Monitoring został wprowadzony w odpowiedzi na wniosek Najwyższej Izby Kontroli z 2023 r., dotyczący potrzeby częstszego sprawdzania przestrzegania zasad służby cywilnej. Prowadzimy go cyklicznie (w IV kwartale każdego roku), aby lepiej oceniać zmiany i trendy oraz skuteczniej planować działania wzmacniające kulturę uczciwości w służbie cywilnej – zarówno w skali całego korpusu, jak i poszczególnych urzędów.

Zobacz także

• Podsumowanie I edycji badania (2024) – „Znajomość i przestrzeganie zasad w korpusie – podsumowanie monitoringu 2024”.