ŚWIADCZENIA RODZINNE W UNII EUROPEJSKIEJ

Co warto wiedzieć?

DLA KOGO?

Dla rodzin, których członkowie:

• pracują,
• prowadzą działalność,
• pobierają emeryturę lub rentę,
• mieszkają w różnych krajach UE.

CZY KRAJ ZAMIESZKANIA MA ZNACZENIE?

Nie zawsze.

Świadczenia rodzinne mogą być wypłacane:

• nawet jeśli dziecko lub rodzic dziecka mieszkają w innym kraju UE,
• zgodnie z przepisami kraju, w którym jesteś ubezpieczony lub pracujesz.

KAŻDE PAŃSTWO = INNE ZASADY

• każde państwo UE ma własny system świadczeń,
• różne kwoty, warunki i kryteria,
• w Polsce świadczenia finansowane są z budżetu państwa,
• w innych krajach liczy się m.in. staż pracy i miejsce zamieszkania.

KTÓRY KRAJ WYPŁACA ŚWIADCZENIA?

Obowiązują reguły pierwszeństwa:

1. Praca lub działalność gospodarcza
2. Emerytura lub renta
3. Miejsce zamieszkania

Kraj w którym spełniony jest minimum jeden z punktów i jest wyżej w kolejności wypłaca świadczenia jako pierwszy.

NAJCZĘSTSZE SYTUACJE

• Pracujesz za granicą, rodzinna w Polsce (brak aktywności zawodowej w Polsce) -> świadczenia wypłaca kraj zatrudnienia
• Rodzic dziecka pracuje w kraju zamieszkania dziecka -> świadczenia wypłaca kraj zamieszkania dziecka
• Oddelegowanie do pracy za granicą -> świadczenia wypłaca Polska
• Emerytura/renta -> decyduje kraj zatrudnienia drugiego rodzica dziecka lub miejsce zamieszkania dziecka
• Bezrobocie -> świadczenia wypłaca kraj wypłacający zasiłek

CZY MOŻNA DOSTAĆ ŚWIADCZENIA Z DWÓCH KRAJÓW?

Nie podwójnie, ale...

DODATEK DYFERENCYJNY

• jeden kraj wypłaca świadczenia w całości,
• drugi dopłaca różnicę, jeśli jego świadczenia są wyższe,
• zawsze otrzymujesz najwyższą możliwą kwotę.

TRANSFER ŚWIADCZEŃ

Co to jest "transfer świadczeń"?

Transfer świadczeń umożliwia neutralizację wymogu zamieszkania - dzięki temu możesz otrzymywać świadczenia rodzinne z kraju, w którym pracujesz lub jesteś ubezpieczony, nawet jeśli twoja rodzina mieszka w innym państwie UE.

Kogo to dotyczy?

• pracowników i osoby prowadzące działalność na własny rachunek
• bezrobotnych, którzy wcześniej pracowali w krajach UE.

Przykład

Pracujesz we Francji, a rodzina mieszka w Polsce - francuskie świadczenia rodzinne będą przyznawane tak, jakby rodzina mieszkała we Francji.

CO MUSISZ ZROBIĆ?

1. Złóż wniosek w kraju, w którym pracujesz lub zamieszkuje twoja rodzina.
2. Podaj informację o rodzinie, miejscu zamieszkania i aktywności zawodowej.
3. Resztą zajmą się instytucje.

WAŻNE!

Masz obowiązek niezwłocznie informować właściwe instytucje o każdej zmianie, która może mieć wpływ na prawo do świadczeń, w szczególności o:

• zmianie miejsca zamieszkania,
• podjęciu lub zakończeniu zatrudnienia,
• zmianie sytuacji rodzinnej,
• zmianie kraju pobytu członków rodziny.

W trakcie postępowania należy również współpracować z instytucjami oraz udzielać wyjaśnień lub dostarczać dokumenty, jeśli zostaniesz o to poproszony.

KTO ZAJMUJE SIĘ TWOJĄ SPRAWĄ?

Jaka instytucja prowadzi sprawy dotyczące świadczeń rodzinnych w UE?

W Polsce za realizację zasad unijnej koordynacji świadczeń rodzinnych oraz kontakt z instytucjami zagranicznymi odpowiadają Urzędy Wojewódzkie.

GDZE MOGĘ UZYSKAĆ INFORMACJĘ O SWOJEJ SPRAWIE?

Informację uzyskasz w Urzędzie Wojewódzkim właściwym dla miejsca faktycznego zamieszkania twojej rodziny w Polsce.

Ważne!

Liczy się adres faktycznego zamieszkania, a nie adres zameldowania.

GDZIE ZNALEŹĆ DANE KONTAKOWE?

Pełna lista Urzędów Wojewódzkich dostępna jest na stronie: 

https://www.gov.pl/web/rodzina/dla-swiadczen-rodzinnychh

FIRMY POŚREDNICZĄCE - CO WARTO WIEDZIEĆ?

W Internecie pojawia się coraz więcej ogłoszeń firm, które oferują odpłatne "odzyskiwanie" zagranicznych świadczeń rodzinnych.

CZY MUSZĘ KORZYSTAĆ Z TAKICH FIRM?

Nie. Świadczenia można uzyskać samodzielnie i bezpłatnie, bezpośrednio w urzędach.

Ważne!

Należy pamiętać, że korzystanie z prywatnych firm pośredniczących może wiązać się z ryzykiem!

Jakie jest ryzyko?

• wysokie prowizje lub opłaty,
• przekazywanie danych osobowych firmom prywatnym,
• brak odpowiedzialności w razie błędów,
• konieczność zwrotu świadczeń w wyniku tych błędów,
• wprowadzanie w błąd co do zakresu pomocy.

CZY FIRMY MOGĄ PRZYSPIESZYĆ LUB ZMIENIĆ DECZYJĘ URZĘDU?

Nie. Decyzje podejmują wyłącznie powołane instytucje zgodnie z przepisami UE. Firmy prywatne nie mają wpływu na termin ani wynik postępowania.

GDZIE SZUKAĆ RZETELNYCH INFORMACJI?

• w Urzędach Wojewódzkich (koordynacja świadczeń rodzinnych)
• w instytucjach innych państw UE
• na oficjalnych stronach administracji publicznej.