18 września 2026 roku Sejm przyjął ustawę, która teraz trafi pod obrady Senatu. To przełomowe rozwiązanie, które wyznacza nowy standard podmiotowości i równego traktowania, dając tysiącom osób szansę na decydowanie o własnym życiu, a ich bliskim – niezbędne wytchnienie. Dzięki asystencji osobistej osoby z niepełnosprawnościami zyskają możliwość prowadzenia samodzielnego, niezależnego życia, bez konieczności polegania wyłącznie na opiece rodziny. Niezależność ta z kolei otwiera drogę do aktywnego udziału w życiu społecznym oraz do pełniejszego zaistnienia na rynku pracy. 

Czym jest asystencja osobista i dlaczego jest tak ważna? 

Asystencja osobista to usługa skrojona na miarę konkretnych potrzeb. Polega na indywidualnym wsparciu w codziennym funkcjonowaniu – m.in. w czynnościach samoobsługowych, poruszaniu się, przemieszczaniu, a także podczas nauki, wykonywania pracy czy korzystania z oferty kulturalnej i rekreacyjnej. 

To inwestycja w kapitał społeczny i realny wyraz solidarności. Asystencja wzmacnia poczucie sprawczości, buduje pewność siebie i motywuje do aktywności. Zdejmuje też wieloletni ciężar z opiekunów i rodzin, pozwalając im powrócić na rynek pracy lub realizować własne plany życiowe. 

Jakie wsparcie zapewni ustawa o asystencji osobistej? 

Ustawa zakłada powszechność wsparcia – usługi asystencji będą realizowane w każdym powiecie w Polsce. Nowe regulacje wpłyną na poprawę jakości życia ok. 100 tys. osób z niepełnosprawnościami oraz ok. pół miliona członków ich rodzin. 

Kluczowe elementy ustawy: 

• Indywidualny wymiar wsparcia dla osób od 18 roku życia - docelowo do 240 godzin miesięcznie – zależnie od poziomu potrzeby wsparcia określonego w decyzji, co stanowi istotną zmianę względem programów resortowych; 

• Stabilność decyzji - prawo do asystencji przyznawane na okres od 1 roku do 5 lat; 

• Prawo wyboru - osoba z niepełnosprawnością sama decyduje, kto będzie jej asystentem, a także wybiera ścieżkę realizacji usługi (realizacja przez samorząd powiatowy lub organizację pozarządową); 

• Standard i bezpieczeństwo - gwarancja wysokiej jakości usług, w tym dopuszczenie wykonywania prostych czynności medyczno-pielęgnacyjnych po przejściu odpowiedniego instruktażu. 

Od kiedy ruszy wsparcie? 

• Wejście w życie przepisów zostało rozłożone w czasie, aby samorządy i kadra asystencka mogły przygotować się do wdrożenia nowego systemu; 

• Wnioskowanie o ustalenie prawa do usługi rozpocznie się po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy; 

• Początek świadczenia usług nastąpi po 16 miesiącach od dnia ogłoszenia ustawy.