Rozpoczęcie prac legislacyjnych nad wdrożeniem Omnibus I w odniesieniu do przedsiębiorstw tzw. pierwszej fali
12.01.2026
- Prace legislacyjne na poziomie krajowym nad wdrożeniem dyrektywy Omnibus I zostały już rozpoczęte.
- Projekt ustawy wdrażający opcję zwolnienia dla jednostek z pierwszej fali został wpisany do Wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów, a 8 stycznia 2026 r. skierowany do uzgodnień międzyresortowych i konsultacji publicznych.
- Wdrożenie dyrektywy Omnibus I zmniejszy obciążenia jednostek związanych ze sprawozdawczością zrównoważonego rozwoju.
Stan prac nad Omnibus I
W ramach prac legislacyjnych na poziomie Unii Europejskiej dotyczących pakietu Omnibus I w grudniu 2025 r. zostało osiągnięte wstępne porozumienie między Radą UE, Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską w zakresie projektu zmian m.in. do dyrektywy CSRD[1]. Mają one na celu zmniejszenie obciążeń dla jednostek związanych ze sprawozdawczością zrównoważonego rozwoju (dalej: dyrektywa).
Dla sfinalizowania procesu legislacyjnego na poziomie UE niezbędne jest jeszcze opracowanie tekstu dyrektywy przez prawników lingwistów, ostateczne formalne przyjęcie w drodze głosowania przez Parlament Europejski i Radę UE, a następnie publikacja w dzienniku urzędowym UE. Przewidywany termin zakończenia procesu to przełom lutego i marca 2026 r.
Obecne obowiązki dla przedsiębiorstw pierwszej fali i planowane zmiany
Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami rozdziału 6c ustawy o rachunkowości, znowelizowanej ustawą z dnia 6 grudnia 2024 r. o zmianie ustawy o rachunkowości, ustawy o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym oraz niektórych innych ustaw wdrażającą do prawa polskiego dyrektywę CSRD, wybrane jednostki są zobowiązane do przedstawiania sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju w wyodrębnionej części sprawozdania z działalności.
Wejście tego wymogu sprawozdawczego zostało rozłożone na etapy. W pierwszej kolejności – począwszy od roku obrotowego 2024 – obowiązek raportowania dotyczy największych jednostek zainteresowania publicznego, w których zatrudnienie przekroczyło 500 osób (tzw. pierwsza fala). Docelowo (po wdrożeniu Omnibus I), począwszy od roku obrotowego 2027, te jednostki z pierwszej fali, w których zatrudnienie nie przekracza 1000 osób, a przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów nie przekraczają 450 mln euro nie będą zobowiązane do raportowania.
Dyrektywa umożliwia państwom członkowskim zwolnienie z raportowania za lata obrotowe 2025-2026 tych jednostek z pierwszej fali, które znajdą się poza nowym zakresem jednostek zobowiązanych do sporządzania sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju (dalej: opcja zwolnienia).
Prace legislacyjne nad wdrożeniem Omnibus I
Biorąc pod uwagę terminy sprawozdawcze dotyczące roku obrotowego 2025, pomimo braku formalnego zakończenia prac nad dyrektywą na poziomie UE, prace legislacyjne na poziomie krajowym nad wdrożeniem dyrektywy zostały już rozpoczęte.
Ministerstwo Finansów zamierza przeprowadzić proces implementacji dyrektywy w dwóch etapach:
- w pierwszym, do prawa krajowego zostanie wdrożona opcja zwolnienia - projekt ustawy został wpisany do Wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów (UC136),
- w drugim (do końca 2026 r.), do prawa krajowego wdrożone zostaną pozostałe postanowienia dyrektywy.
Powyższy sposób implementacji dyrektywy uzyskał poparcie zdecydowanej większości respondentów w przeprowadzonych w grudniu 2025 r. prekonsultacjach w tej sprawie z szerokim gronem interesariuszy.
8 stycznia 2026 r. projekt ustawy (UC136) został skierowany do uzgodnień międzyresortowych i konsultacji publicznych. Jego celem jest jak najszybsze wdrożenie opcji zwolnienia, po to aby jednostki, które mają rok obrotowy równy kalendarzowemu mogły z niej ewentualnie skorzystać przed terminem sporządzenia sprawozdania z działalności za 2025 r., który przypada z końcem marca 2026 r. Jednostki, których rok obrotowy jest inny niż rok kalendarzowy, będą mogły skorzystać z opcji przed terminem sporządzenia sprawozdania z działalności, który przypada 3 miesiące od końca roku obrotowego.
Celem Ministerstwa Finansów jest jak najszybsze przeprowadzenie procesu legislacyjnego. Niemniej jednak, harmonogram krajowych prac legislacyjnych uzależniony jest od faktycznego terminu finalizacji procesu legislacyjnego na poziomie Unii Europejskiej oraz od dalszych decyzji organów biorących udział w procesie legislacyjnym na poziomie krajowym.
Należy zwrócić uwagę na czynniki wymagające uwzględnienia przy podejmowaniu przez kierownika jednostki decyzji o ewentualnym skorzystaniu z ww. opcji: strategię biznesową jednostki i korzyści z raportowania, obowiązki w zakresie raportowania (dotychczasowe i przyszłe), nakłady związane z raportowaniem, a także ryzyko związane z terminem finalizacji procesu legislacyjnego na poziomie unijnym i krajowym.
Ministerstwo Finansów uważa za właściwe udostępnienie polskim jednostkom przewidzianej prawem UE opcji w najszybszym możliwym terminie. Nie powinno być to jednak utożsamiane z zachętą do zaprzestania raportowania. Założeniem Omnibus I jest bowiem, że przedsiębiorcy będą mogli zdecydować o raportowaniu na zasadzie dobrowolności jeśli będzie to pomocne w zarządzaniu ryzykami w obszarze ESG, pozyskaniu finansowania czy budowaniu przewagi konkurencyjnej w oparciu o strategię uwzględniającą kwestie ESG.
[1] Projekt dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywy 2006/43/WE, 2013/34/UE, 2022/2464 i 2024/1760 w odniesieniu do niektórych wymogów dotyczących sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju i należytej staranności - COM(2025) 81.