Powrót

Ocena wpływu w UE i OECD

Ocena wpływu w Unii Europejskiej

Program lepszego stanowienia prawa Komisji Europejskiej ma na celu kształtowanie i ocenę unijnych polityk i przepisów, tak aby spełniały swoje cele w najbardziej skuteczny i efektywny sposób. Oceny wpływu (z ang. Impact assessment) stanowią zasadniczy element tego programu.

Wytyczne dotyczące lepszego stanowienia prawa zawierają wskazówki dla Komisji na temat sposobu przeprowadzania ocen wpływu. Uzupełnia je zestaw narzędzi (tzw. toolbox).

Rada ds. Kontroli Regulacyjnej wydaje opinie na temat jakości przeprowadzonej oceny wpływu. Bez pozytywnej opinii tej Rady Komisja nie może kontynuować procesu legislacyjnego. KE musi przedstawić Radzie poprawione sprawozdanie z oceny wpływu, a w uzasadnieniu projektu zawrzeć informacje o uwagach Rady oraz o sposobie ich uwzględnienia. Rada co roku podsumowuje swoje prace oraz jakość OSR Komisji w raportach. Informacje o działalności Rady, jej członkach oraz rocznych raportach znajdują się na stronie Rady Kontroli Regulacyjnej.

Elementem programu lepszego stanowienia prawa w Komisji jest doskonalenie procesu konsultacji. KE prowadzi portal poświęcony konsultacjom publicznym. Więcej informacji o rodzajach konsultacji oraz sposobach udziału w nich znajduje się w zakładce „weź udział w konsultacjach europejskich

Bazując na doświadczeniach z Programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT) Komisja za pomocą tzw. stress testów obowiązującego prawa UE i pakietów typu omnibus dąży do uproszczenia unijnych przepisów i ograniczenia obciążeń regulacyjnych. Dzięki temu Komisja chce osiągnąć cel polegający na zmniejszeniu obecnych obciążeń administracyjnych o co najmniej 25 proc., a w przypadku MŚP – o 35 proc. 


KE zdecydowała również o wprowadzeniu zasady „jeden za jeden” („one in, one out”). Zasada ta gwarantuje, że wszelkie nowo wprowadzone obciążenia administracyjne są rekompensowane poprzez usunięcie równoważnych obciążeń w tym samym obszarze polityki.

Komisja uwzględniła też cele zrównoważonego rozwoju ONZ, tak aby wszystkie wnioski ustawodawcze przyczyniały się do realizacji Agendy na rzecz Zrównoważonego Rozwoju 2030.


W 2025 r. w Komunikacie „Prostsza i szybsza Europa”  KE przedstawia nowe podejście mające na celu zwiększenie dobrobytu i odporności oraz uwolnienie nowych możliwości, innowacji i wzrostu. W tym zakresie KE proponuje ulepszenia w ocenie wpływu projektowanych przepisów na MŚP i konkurencyjność.

Komisja prowadzi także oceny i kontrole sprawności obowiązujących przepisów i realizowanych strategii w celu sprawdzenia czy przynoszą oczekiwane skutki bez nadmiernych kosztów.

W ramach Rady Unii Europejskiej funkcjonuje grupa robocza ds. lepszego stanowienia prawa. Grupa na bieżąco dyskutuje i analizuje działania KE w programie lepszego stanowienia prawa. Grupa co roku zgłasza swoje uwagi do raportu na temat oceny skutków regulacji w Radzie UE. W grupie roboczej ds. lepszego stanowienia prawa Polskę reprezentuje przedstawiciel MRiT.

Polska Prezydencja w Radzie UE styczeń – czerwiec 2025

Polska skutecznie promowała wprowadzanie uproszczeń regulacyjnych - procedowanie pięciu pakietów Omnibus zmniejszających obciążenia administracyjne dla unijnych przedsiębiorców. Prace Rady UE ds. Konkurencyjności doprowadziły do identyfikacji kolejnych obszarów prawa europejskiego, które wymagają uproszczenia. 
Podczas polskiej prezydencji wybrzmiała także konieczność konsekwentnego stosowania zasad lepszego stanowienia prawa, aby już od wczesnego etapu procesu legislacyjnego było ono przyjazne dla firm i nie tworzyło zbędnych obciążeń.

Ocena wpływu w Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD

Polityka regulacyjna jest jednym z obszarów zainteresowania OECD, ponieważ wpływa na przedsiębiorców i obywateli.

Komitet Polityki Regulacyjnej OECD od 2009 roku wspiera państwa w tworzeniu i doskonaleniu polityki regulacyjnej, aby rządy podejmowały decyzje dysponując danymi i dowodami oraz efektywnie realizowały założone cele. W ramach Komitetu państwa mogą wymieniać się swoimi najlepszymi praktykami. W pracach Komitetu bierze udział przedstawiciel MRiT.
Dokument wypracowany przez Komitet Polityki Regulacyjnej z 2012 roku pt. Recommendation of the Council on Regulatory Policy and Governance ustanawia kompleksowy zestaw zasad i wytycznych z zakresu polityki regulacyjnej, w tym przeprowadzania oceny wpływustanawia kompleksowy zestaw zasad i wytycznych z zakresu polityki regulacyjnej, w tym przeprowadzania oceny wpływu, konsultacji publicznych, kontroli jakości regulacji czy stosowania rozwiązań alternatywnych do przepisów prawa.


OECD monitoruje, jak państwa radzą sobie z wyzwaniami w obszarze lepszego stanowienia prawa. Wyniki publikuje w raportach Regulatory Policy Outlook, prezentując przegląd działań na rzecz doskonalenia regulacji. Raport przedstawia dobre praktyki regulacyjne państw członkowskich, a także zawiera rekomendacje dotyczące kwestii wymagających poprawy. Badanie dotyczy zwłaszcza oceny skutków regulacji, konsultacji publicznych oraz ewaluacji obowiązujących przepisów.

{"register":{"columns":[]}}