Ministerstwo Rozwoju i Technologii zaprasza do składania wniosków preselekcyjnych na realizację projektów w ramach mechanizmu IPCEI w obszarze biotechnologii niemedycznej (Biotech).

Rodzaj inicjatywy: przełomowe projekty innowacyjne, obejmujące fazę badań, rozwoju i innowacji (RDI) oraz początkową fazę wdrażania przemysłowego (FID), ukierunkowane na rozwój zaawansowanych materiałów o obiegu zamkniętym, z naciskiem na badania, rozwój i innowacje wykraczające poza najnowsze osiągnięcia w danym sektorze (tzw. „Beyond-State-of-The-Art”). Pierwsze wdrożenie przemysłowe oznacza udoskonalenie obiektów pilotażowych, zakładów demonstracyjnych lub prototypowego sprzętu i obiektów, obejmujące etapy następujące po linii pilotażowej, w tym fazę testowania, oraz zwiększenie produkcji seryjnej, z wyłączeniem produkcji masowej i działalności komercyjnej.

Zintegrowany projekt IPCEI to projekt transgraniczny, wielonarodowy, do którego zaproszeni są wszyscy uczestnicy ekosystemu sektora, w tym duże, średnie i małe przedsiębiorstwa oraz instytuty badawcze i uczelnie.

Przedsiębiorstwa uczestniczą w danym IPCEI realizując własne projekty samodzielnie lub w ramach konsorcjum. Mogą uczestniczyć jako partnerzy bezpośredni (DPs), pośredni (IPs) lub stowarzyszeni (APs).

Przedstawiciele nauki nie składają wniosków preselekcyjnych. Ich udział jest możliwy jedynie w konsorcjum z DPs lub APs, przy czym każdorazowo liderem konsorcjum jest przedsiębiorstwo.

Więcej informacji o mechanizmie IPCEI: IPCEI - Competition Policy - European Commission

1. Cel naboru

Zaproszenie jest skierowane do podmiotów, których projekt będzie wpisywał się w strumienie prac Ważnych Projektów Wspólnego Europejskiego Zainteresowania (IPCEI) w obszarze Biotechnologii. Celem jest weryfikacja potencjału projektów pod kątem ich zgodności z zakresem i celami obszaru IPCEI Biotech, z ramami regulacyjnymi IPCEI, kryteriami dotyczącymi innowacyjności, poziomu finansowania i na tej podstawie wyłonienie kandydatów do dalszych etapów oceny.

2. Zakres inicjatywy IPCEI Biotech

Główne cele IPCEI Biotech to wsparcie wysoce innowacyjnych projektów, które mogą przyczynić się do budowy konkurencyjnych, zrównoważonych i odpornych łańcuchów wartości w sektorze biotechnologicznym w Europie. Inicjatywa IPCEI w dziedzinie biotechnologii koncentruje się na trzech ściśle powiązanych, ale odrębnych kandydatach do projektu IPCEI:

1. chemikalia pochodzenia biologicznego;
2. materiały pochodzenia biologicznego;
3. składniki żywności i pasz pochodzenia biologicznego.

Cele IPCEI Biotech to:

• tworzenie lub wzmacnianie europejskich łańcuchów wartości w dziedzinie chemikaliów pochodzenia biologicznego, materiałów pochodzenia biologicznego lub składników żywności i pasz;
• zmniejszenie zależności od zasobów pochodzenia kopalnego, importowanych surowców lub pozaeuropejskich łańcuchów dostaw;
• poprawa obiegu zamkniętego poprzez wykorzystanie biomasy, strumieni ubocznych, strumieni odpadów, surowców pochodzących z recyklingu, biogenicznego CO₂ lub innych odnawialnych źródeł węgla;
• umożliwianie współpracy transgranicznej w ramach projektów bezpośrednio uczestniczących w tym samym IPCEI;
• generowanie i dzielenie się korzyściami oraz efektami zewnętrznymi w zakresie wiedzy wykraczającymi poza granice poszczególnych przedsiębiorstw lub projektów, państw członkowskich, rynków lub sektorów.

3. Struktura projektu IPCEI Biotech i strumienie prac

Wnioski projektowe mogą koncentrować się na jednym lub kilku strumieniach prac, w zależności od zakresu i specjalizacji łańcucha wartości. W związku z tym partnerstwa w ramach IPCEI Biotech mogą być tworzone w obrębie tych samych obszarów działania lub pomiędzy którymikolwiek kandydatami.

Ostateczna struktura projektu zintegrowanego IPCEI może zostać nieznacznie zmieniona na etapie tworzenia partnerstw (machmaking event). W zależności od wyników preselekcji krajowych uczestniczące państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o połączeniu dwóch lub wszystkich trzech kandydatów do jednego projektu zintegrowanego.

Kandydat do projektu IPCEI w zakresie chemikaliów pochodzenia biologicznego

Obszar ten koncentruje się na opracowywaniu innowacyjnych procesów produkcji chemikaliów i półproduktów chemicznych z odnawialnych lub cyrkularnych źródeł węgla. Mogą to być m.in. chemikalia platformowe, chemikalia pośrednie, monomery lub elementy budulcowe polimerów, chemikalia specjalistyczne, chemikalia precyzyjne, barwniki, pigmenty, środki pomocnicze lub półprodukty chemiczne dla sektorów niższego szczebla. Wyklucza się gotowe leki i produkcję masową.

Wnioskodawcy powinni wykazać, w jaki sposób ich projekty przyczyniają się do przejścia z chemicznych łańcuchów wartości opartych na surowcach kopalnych na łańcuchy oparte na surowcach pochodzenia biologicznego lub obiegu zamkniętego. Projekty mogą zatem obejmować fermentację, fermentację gazową, konwersję enzymatyczną lub biokatalityczną, zaawansowane przetwarzanie biomasy, procesy oparte na CO₂, oczyszczanie końcowe, intensyfikację procesów lub inne innowacyjne technologie umożliwiające produkcję chemikaliów pochodzenia biologicznego na skalę przemysłową.

Wnioskodawcy powinni jasno wyjaśnić rolę swojego projektu w szerszym łańcuchu wartości. Obejmuje to określenie wykorzystywanych surowców lub strumieni wsadowych (etap początkowy), podstawowych procesów konwersji biotechnologicznej (etap pośredni), przetwarzania końcowego i formułowania produktów (etap końcowy) oraz integracji z przemysłowymi zastosowaniami końcowymi (integracja systemowa i wdrożenie).

Kandydat do projektu IPCEI w zakresie materiałów pochodzenia biologicznego

Obszar ten koncentruje się na opracowywaniu innowacyjnych materiałów i procesów związanych z materiałami w oparciu o odnawialne zasoby biologiczne, surowców pochodzących z recyklingu, strumieni odpadów lub biogenicznych źródeł węgla. Mogą to być zaawansowane materiały pochodzenia biologicznego przeznaczone do opakowań, tekstyliów, budownictwa, zastosowań motoryzacyjnych, kosmetyków, bioplastików, kompozytów, materiałów włóknistych, materiałów pochodnych ligniny, twardych materiałów węglowych, nowatorskich produktów leśnych lub innych zastosowań materiałów o wysokiej wartości.

Wnioskodawcy powinni wykazać, w jaki sposób ich projekty przyczyniają się do zastąpienia lub uzupełnienia materiałów pochodzenia kopalnego lub importowanych zrównoważonymi, opartymi na obiegu zamkniętym i wysokowydajnymi alternatywami. Nacisk powinien być położony na technologie i procesy wykraczające poza obecny stan techniki, które wymagają pierwszego wdrożenia przemysłowego w celu wykazania ich wydajności technicznej, ekonomicznej i środowiskowej na dużą skalę.

Wnioskodawcy powinni wyjaśnić, w jaki sposób ich projekty uwzględniają właściwości materiałów, skalowalność, zrównoważony rozwój, obieg zamknięty oraz integrację z dalszymi ogniwami łańcucha wartości. W stosownych przypadkach projekty powinny również uwzględniać recykling, rozwiązania dotyczące końca cyklu życia, efektywność w całym cyklu życia oraz sposób, w jaki proponowany materiał może zostać przyjęty przez użytkowników przemysłowych.

Kandydat do projektu IPCEI w zakresie składników żywności i pasz pochodzenia biologicznego

Obszar ten koncentruje się na opracowaniu innowacyjnych procesów produkcji biotechnologicznej na dalszych etapach łańcucha wartości dla kluczowych składników i komponentów funkcjonalnych stosowanych w łańcuchach wartości żywności i pasz. Może to obejmować białka alternatywne, składniki pochodzące z fermentacji, składniki hodowane z komórek, lipidy i oleje pochodzenia mikrobiologicznego lub z alg, aminokwasy, witaminy, enzymy, biokatalizatory, składniki funkcjonalne, związki bioaktywne, probiotyki, postbiotyki, prebiotyki, dodatki technologiczne oraz dodatki sensoryczne.

Rezultatami projektów powinny być składniki przeznaczone do włączenia do dalszych łańcuchów wartości żywności i pasz. Niniejszy kandydat do IPCEI nie ma na celu wspierania gotowych markowych produktów spożywczych przeznaczonych dla konsumentów, rolnictwa pierwotnego, hodowli ani samodzielnej produkcji surowców paszowych. Wnioskodawcy powinni wyjaśnić, w jaki sposób ich projekty przyczyniają się do wzmocnienia europejskiej odporności w zakresie składników żywności i pasz, m.in. poprzez zmniejszenie zależności od importowanych źródeł białka lub innych kluczowych surowców, waloryzację strumieni ubocznych, poprawę zrównoważonego rozwoju lub umożliwienie powstania nowych zdolności produkcyjnych w zakresie bioprodukcji na skalę spożywczą lub paszową w Europie.

Więcej informacji o inicjatywie IPCEI Biotech i możliwej strukturze projektu zintegrowanego zawartych jest w dokumencie: Rationale for Biotechnology IPCEIs_160626

4. Informacje o naborze:

Adresaci naboru: do udziału w naborze zapraszamy podmioty publiczne i prywatne, tj. MŚP, duże przedsiębiorstwa oraz instytuty badawcze i uczelnie.

Więcej informacji na temat rodzajów uczestnictwa oraz podmiotach kwalifikowanych - https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/rodzaje-uczestnictwa2

Kryteria oceny formalnej i merytorycznej znajdują się w załącznikach do Regulaminu konkursu.

Procedura aplikacyjna: proces krajowej oceny wniosków jest procesem jednoetapowym.

Do złożenia wniosków projektowych zaproszone są przedsiębiorstwa (DPs, APs) samodzielnie lub w konsorcjum z innymi uczestnikami (DPs, APs, IPs).

Przed zgłoszeniem się do inicjatywy przedsiębiorstwo musi samodzielnie ocenić, czy posiada odpowiednie zasoby kadrowe i finansowe oraz kompetencje merytoryczne do skutecznego udziału w IPCEI.

Celem naboru jest uzyskanie podstawowych informacji na temat projektu, tj. przewidywanego poziomu innowacyjności, spójności z celami IPCEI, orientacyjnej struktury kosztów, potencjalnych przychodów oraz szacowanej luki finansowej (szacowana luka finansowa wymagana wyłącznie w przypadku uczestników bezpośrednich).

Zebrane informacje będą stanowić podstawę wstępnej oceny zasadności i kwalifikowalności projektu w ramach IPCEI. Będą one również podstawą do dopuszczenia do europejskiego etapu kojarzenia partnerów (matchmakingu) oraz do drugiego etapu – złożenia dokumentów do Komisji Europejskiej.

W przypadku kwalifikacji Wnioskodawcy do udziału w projekcie IPCEI jako Uczestnik Bezpośredni (DP) wymagane będzie złożenie do KE pełnego portfolio projektu (PP) oraz szczegółowej analizy luki w finansowaniu (etap prenotyfikacji). Należy w tym zakresie wykazać, że projekt nie zostałby zrealizowany bez wsparcia państwa, tj. przedstawić realistyczne i wiarygodne prognozy finansowe poparte wewnętrznymi dokumentami firmy lub niezależnymi badaniami. Luka finansowa odpowiada zdyskontowanej wartości bieżącej netto planowanego projektu, obliczonej jako różnica między zdyskontowanymi dodatnimi i ujemnymi przepływami pieniężnymi w całym okresie trwania projektu (od rozpoczęcia badań i rozwoju, a także w fazie produkcji masowej).

Pozytywna decyzja Komisji Europejskiej na etapie notyfikacji umożliwia finalną ocenę przez Państwo Członkowskie możliwości uzyskania finansowania ze środków krajowych.

I etap – preselekcja krajowa

Należy pobrać i wypełnić właściwy szablon wniosku preselekcyjnego:

• Dla uczestników bezpośrednich - Direct Partners (Załącznik 1)  + wstępna analiza luki finansowej (Załącznik 1a)
• Dla partnerów stowarzyszonych - Associated Partners  (Załącznik 2)  

Pozytywny wynik preselekcji dla partnerów bezpośrednich i stowarzyszonych lub ich konsorcjów skutkuje zaproszeniem do procesu matchmakingu z podmiotami UE.

Projekty finansowane zgodnie z rozporządzeniem GBER – po pozytywnej ocenie Komisji Oceniającej rekomendowane są do finansowania (w zależności od ujęcia podmiotu w decyzji KE oraz dostępności finansowania ze środków krajowych).

II etap – selekcja na poziomie KE (wyłącznie dla Partnerów Bezpośrednich zgodnie z Komunikatem IPCEI)

Należy pobrać i wypełnić pełne portfolio projektu (PP) oraz dokonać szczegółowej analizy luki w finansowaniu (FG). Dokumenty te muszą zostać przygotowane zgodnie z aktualnymi standardowymi szablonami opublikowanymi przez Komisję Europejską.

• IPCEI_project_portfolio_template
• IPCEI_project_portfolio_template_SMEs
• IPCEI_RDI_FID_funding-gap_template

Odpowiednie formularze dostępne są również na stronie KE: https://competition-policy.ec.europa.eu/state-aid/ipcei/guidance-templates_en

Po uzyskaniu pozytywnej decyzji, projekt otrzymuje rekomendację do finansowania (w zależności od ujęcia podmiotu w decyzji KE oraz dostępności finansowania ze środków krajowych).

Należy pamiętać, że jest to nabór wniosków IPCEI (nie nabór wniosków o dofinansowanie). Złożenie koncepcji projektu w ramach naboru wniosków nie uprawnia do uzyskania finansowania publicznego w ramach planowanego IPCEI ani żadnej innej formy finansowania publicznego.

Wypełniony wniosek preselekacyjny (I ETAP) należy przesłać na wskazany adres e-mail (IPCEI-BIOTECH@mrit.gov.pl) w terminie do dnia 30 września 2026 r.

5. Zasada poufności:

Wszystkie strony zaangażowane w proces zobowiązują się do zachowania poufności przesłanych informacji.