Certyfikacja wykonawców zamówień publicznych polega na wcześniejszym, niezależnym potwierdzeniu określonych informacji dotyczących wykonawcy, które mają znaczenie w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego w zakresie braku podstaw wykluczenia wykonawcy z postępowania oraz jego zdolności do wykonania zamówienia. 

Podstawowym założeniem certyfikacji jest ograniczenie obowiązków formalnych po stronie wykonawców oraz zwiększenie efektywności postępowań o udzielenie zamówień publicznych. Wykonawca będzie mógł posługiwać się certyfikatem w kolejnych postępowaniach. Certyfikat będzie potwierdzał jego sytuację podmiotową, zamiast każdorazowego wykazywania tej sytuacji i przedstawiania w tym zakresie dokumentów.

Nowy system ma również istotne znaczenie dla zamawiających. Certyfikat wydany przez uprawniony podmiot certyfikujący ułatwi ocenę sytuacji wykonawcy i zapewni bardziej uporządkowany sposób weryfikacji. Będzie to sprzyjać większej przejrzystości, jednolitości i przewidywalności procesu oceny sytuacji podmiotowej wykonawców.

Certyfikat będzie potwierdzać:

• niepodleganie wykluczeniu z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego;
• zdolność wykonawcy do należytego wykonania zamówienia w  zakresie zdolności do występowania w obrocie gospodarczym, uprawnień do prowadzenia określonej działalności gospodarczej lub zawodowej, sytuacji ekonomicznej lub finansowej oraz zdolności technicznej lub zawodowej.

Wykonawca będzie mógł posłużyć się certyfikatem zamiast innych odpowiednich podmiotowych środków dowodowych. W zakresie nim objętym zamawiający co do zasady nie będzie żądał innych dokumentów potwierdzających tę samą okoliczność.

Certyfikat będzie wydawany na okres od roku do trzech lat. W okresie jego ważności podmiot certyfikujący będzie sprawdzał, czy dane i warunki objęte certyfikatem są nadal aktualne i spełniane przez wykonawcę.

Certyfikacja jest dobrowolna. Zamawiający nie może wymagać posiadania certyfikatu ani przyznawać dodatkowych punktów za jego posiadanie.

W ramach certyfikacji zdolności wykonawca potwierdza zdolność do wykonania zamówienia wskazując – w przypadku gdy zdolność ta dotyczy sytuacji ekonomicznej lub finansowej oraz zdolności technicznej lub zawodowej – poziom na jakim tę zdolność posiada, np. wskazując określoną kwotę ubezpieczenia OC.

W przypadku kwalifikacji zawodowych oraz doświadczenia objętych zakresem art. 112 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (dalej „ustawa Pzp”), w obszarze odpowiadającym zamówieniom na roboty budowlane, wykonawca określając swój poziom zdolności będzie odwoływał się do wystandaryzowanych poziomów zdolności określonych w rozporządzeniu Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 13 października 2026 r.. Jednocześnie, adekwatnie do tego, zamawiający określając warunki udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia na roboty budowlane, w zakresie dotyczącym kwalifikacji zawodowych oraz doświadczenia, będzie posługiwał się tymi wystandaryzowanymi poziomami zdolności. Celem tego rozwiązania jest zapewnienie spójności i „interoperacyjności” między potwierdzonymi certyfikatem zdolnościami do wykonania zamówienia na określonym poziomie a warunkami udziału w postępowaniu określanymi przez zamawiającego. Ponadto, przewidywaną korzyścią będzie utrwalanie wśród zamawiających jednolitego sposobu określania warunków udziału w postępowaniu w przypadku zamówień „standardowych”.

Ustawa przewiduje określanie poziomów zdolności w odniesieniu do sytuacji ekonomicznej i finansowej oraz zdolności technicznej lub zawodowej. Szczególne znaczenie dla zamawiających będą miały poziomy dotyczące kwalifikacji zawodowych i doświadczenia.

Mogą one określać w szczególności:

• rodzaj i zakres wykonanych robót, dostaw lub usług;
• liczbę wykonanych zadań;
• skalę lub zakres prac;
• zastosowaną technologię albo materiały;
• rodzaj i zakres uprawnień;
• doświadczenie osób przewidzianych do realizacji zamówienia.

Zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy Pzp, zamawiający mają obowiązek stosowania poziomów zdolności określonych w przepisach ww. rozporządzenia, przy ustalaniu warunków udziału w postępowaniu, chyba że nie będzie to możliwe ze względu na charakter zamówienia albo dla danego przedmiotu zamówienia poziomy zdolności nie zostały określone. Informację o takim przypadku zamawiający będzie zamieszczał w specyfikacji warunków zamówienia albo w innych dokumentach zamówienia.

Certyfikaty będą wydawane przez podmioty certyfikujące posiadające odpowiednią akredytację Polskiego Centrum Akredytacji, które od 14 lipca 2026 r. przyjmuje wnioski o akredytację w tym zakresie. Szczegółowe informacje są dostępne w komunikacie nr 479 Polskiego Centrum Akredytacji.

Po uzyskaniu akredytacji, podmiot certyfikujący będzie widoczny w jawnej i ogólnodostępnej Bazie Danych o Certyfikacji Wykonawców Zamówień Publicznych.

Procedura uzyskania certyfikatu obejmuje:

1. wybór rodzaju i zakresu certyfikacji;
2. złożenie wniosku do wybranego podmiotu certyfikującego;
3. zawarcie umowy dotyczącej przeprowadzenia certyfikacji;
4. przekazanie wymaganych informacji i dokumentów;
5. ocenę spełniania warunków udzielenia certyfikacji;
6. udzielenia certyfikacji i wydanie certyfikatu albo odmowę jej udzielenia.

Wniosek będzie można złożyć w formie pisemnej lub elektronicznie, zgodnie z zasadami określonymi przez dany podmiot certyfikujący.

Zakres dokumentów będzie zależał od rodzaju i zakresu certyfikacji, o którą będzie się ubiegać wykonawca.

Wykonawca będzie przekazywał m.in.:

• dane identyfikujące;
• informacje o zakresie i okresie certyfikacji;
• wymagane oświadczenia;
• dokumenty potwierdzające spełnianie warunków udzielenia certyfikacji.

W zależności od rodzaju certyfikatu mogą być potrzebne m.in.:

• dokumenty dotyczące braku podstaw wykluczenia;
• informacje z Krajowego Rejestru Karnego;
• zaświadczenia dotyczące podatków i składek na ubezpieczenia społeczne;
• dokumenty dotyczące sytuacji ekonomicznej i finansowej;
• wykazy wykonanych robót budowlanych, dostaw lub usług wraz z dokumentami potwierdzającymi ich należyte wykonanie;
• dokumenty dotyczące kwalifikacji personelu, posiadanych uprawnień lub potencjału technicznego.

Część informacji podmiot certyfikujący pozyskiwać będzie z rejestrów publicznych lub — za zgodą wykonawcy — bezpośrednio od właściwych instytucji.

Tak, certyfikacja ma charakter odpłatny. Wynagrodzenie podmiotu certyfikującego będzie ustalane w umowie z wykonawcą. Jego wysokość będzie zależała w szczególności od zakresu certyfikacji, stopnia złożoności sprawy oraz czynności wykonywanych w ramach procedury, nadzoru i aktualizacji certyfikatu.

Ustawa przewiduje prowadzenie Bazy Danych o Certyfikacji Wykonawców Zamówień Publicznych w systemie teleinformatycznym.

Baza będzie zawierała w szczególności informacje o:

• podmiotach certyfikujących;
• zakresie ich akredytacji;
• wydanych certyfikatach;
• aktualnym statusie certyfikatów.

Dane oraz ważne certyfikaty zamieszczone w bazie będą co do zasady jawne i ogólnodostępne. Ważny certyfikat będzie można pobrać bezpłatnie w formie elektronicznej.

Baza będzie zasilana informacjami przekazywanymi przez podmioty certyfikujące wraz z wydawaniem certyfikatów.

Z uwagi na wydane przez Ministra Finansów i Gospodarki upoważnienie, podmiotem prowadzącym Bazę będzie Prezes Urzędu Zamówień Publicznych. Baza dostępna będzie na Platformie Internetowej Polityki Zakupowej Państwa www.pzp.gov.pl.