Pomorski Urząd Wojewódzki w Gdańsku

Zgodnie z wynikami badania większa liczba osób w kryzysie bezdomności w województwie pomorskim przebywa na terenie gmin poniżej 100 tysięcy mieszkańców – 64%, zaś w gminach powyżej 100 tysięcy mieszkańców znajduje się 36% osób w kryzysie bezdomności.

Wśród przebadanych osób 2 185 (66%) przebywało w placówkach instytucjonalnych, a 775 (23%) poza nimi – w przestrzeni publicznej i miejscach niemieszkalnych. 4% badanych (130 osób) przebywało w mieszkaniach treningowych i wspomaganych. 7% ujawnionych w badaniu osób wskazało na swoje miejsce przebywania inną placówkę/miejsce mieszalne. Wśród tych osób były osoby m.in. przebywające kątem u rodziny/znajomych.

Wiek osób w kryzysie bezdomności

Największą grupę osób w kryzysie bezdomności stanowią osoby w wieku 41–60 lat, wśród których zdiagnozowano 1 401 osób – 42% (w tym 202 kobiety i 1 199 mężczyzn). Drugą pod względem liczebności grupą są osoby w wieku 60+, obejmujące 1 188 osób – 36% (w tym 154 kobiety oraz 1 034 mężczyzn). Wyniki te są spójne z obserwacjami z poprzednich badań, wskazując, że zjawisko bezdomności najczęściej dotyczy osób w wieku średnim oraz starszym.

Obywatelstwo

Podczas badania 91% osób w kryzysie bezdomności zadeklarowało obywatelstwo polskie (3 026 osób), 1,5% obywatelstwo ukraińskie (49 osób). Pozostałe osoby deklarowały inne obywatelstwa lub jego brak.

Stan cywilny

Niespełna połowa osób biorących udział w badaniu wskazała, że jest kawalerem/panną – 49%, 33% osób zadeklarowało, że jest rozwiedzionych. Osoby zamężne/żonate stanowią 8%, nieco mniej osób – 7% deklaruje, że ich małżonkowie zmarli (wdowiec/wdowa).

Wykształcenie

Największą liczbę osób w kryzysie bezdomności stanowią osoby z wykształceniem zawodowym – 1 258 osób (41%), w tym 155 kobiet i 1 103 mężczyzn, następnie z wykształceniem podstawowym – 873 osób (29%), w tym 146 kobiet i 727 mężczyzn, kolejno średnie (również techniczne) 525 osoby (17%), w tym 111 kobiet i 414 mężczyzn. Do mniej licznej grupy zaliczały się osoby z wykształceniem gimnazjalnym – 153 osoby (5%), w tym 19 kobiet i 134 mężczyzn, osoby z niepełnym podstawowym – 87 osób (3%), w tym 7 kobiet i 80 mężczyzn, z wykształceniem wyższym – 73 osoby (2%), w tym 21 kobiet i 52 mężczyzn. 31 osób (1%) wskazało, że nie wie jakie jest ich wykształcenie.

Sposób gospodarowania

Większa część osób ujawnionych w badaniu – 78% gospodaruje samodzielnie/samotnie. 11% osób zadeklarowało, że gospodaruje zbiorowo/w grupie, 4% wskazało na wspólne gospodarowanie z partnerem/partnerką. Pozostałe osoby deklarowały inne formy organizacji życia.

Źródła dochodu

Najczęściej wskazywanym przez osoby badane źródłem dochodu był zasiłek z pomocy społecznej – 37%. Drugą najczęściej wymienianą formą dochodu była renta/emerytura – 19%. Na trzecim miejscu znalazły się osoby deklarujące brak jakichkolwiek dochodów – 17%.

Przyczyny bezdomności

Do głównych przyczyn bezdomności osoby badane wskazały uzależnienie od alkoholu – 36%, konflikt rodzinny – 33%, następnie rozpad związku – 19%, eksmisja/wymeldowanie z mieszkania – 17% oraz zły stan zdrowia/niepełnosprawność – 17%. Do pozostałych przyczyn kryzysu bezdomności osoby badane wskazały bezrobocie/utrata pracy – 11%, zadłużenie – 10% oraz konflikt z prawem – 7%.

Osoby uczestniczące w badaniu korzystały przede wszystkim z następujących form wsparcia: ze schronienia – 60% oraz posiłków – 53%. W dalszej kolejności wskazywano pomoc finansową – 33%, wsparcie rzeczowe w postaci odzieży – 28% oraz dostęp do opieki zdrowotnej – 26%.

Zjawisko bezdomności ukrytej

W tegorocznym badaniu rozszerzono zakres pytań o zagadnienie bezdomności ukrytej, aby określić skalę zjawiska wśród osób uczestniczących w badaniu. Respondentów pytano, czy obecnie przebywają tymczasowo w domach lub mieszkaniach rodziny, znajomych bądź innych osób, nie posiadając własnego miejsca zamieszkania.

8% ogółu badanych wskazało, że korzysta z tymczasowego schronienia u osób trzecich. Wśród nich najliczniejszą grupę stanowią osoby przebywające w takich warunkach do 3 miesięcy (35%), natomiast niewiele mniej, bo 34% deklaruje okres od 3 do 12 miesięcy. Ponadto 15% respondentów (545 osób) wskazało, że zna osoby, które w ciągu ostatnich 12 miesięcy również doświadczały bezdomności ukrytej, czasowo mieszkając u rodziny, znajomych lub innych osób, bez własnego stałego miejsca zamieszkania.