Komitet Do Spraw
Pożytku Publicznego

Posiedzenie otworzyła Ministra Adriana Porowska, która swoim wystąpieniu zwróciła uwagę na znaczenie Rady Dialogu z Młodym Pokoleniem jako przestrzeni współpracy administracji publicznej z młodymi osobami oraz miejsca, w którym możliwe jest formułowanie wniosków dotyczących wyzwań społecznych i kierunków działań państwa.

W pierwszej części posiedzenia Rada zapoznała się z informacją o planach prac i dotychczasowych działaniach zespołów problemowych RDzMP. Przewodniczący i członkowie zespołów omówili zakres podejmowanych tematów i wskazali kierunki dalszych inicjatyw.

• Prace Zespołu ds. Ogólnych i Regulaminowych przedstawił – w zastępstwie Przewodniczącego Kacpra Wieczorkowskiego – Współprzewodniczący Rady Hubert Taładaj. Wskazał on na działania związane z opiniowaniem projektów aktów prawnych kierowanych do Rady w zakresie obszarów tematycznych innych niż właściwe dla pozostałych zespołów oraz zapowiedział rozpoczęcie prac nad projektem nowego regulaminu RDzMP.
• Podsumowanie prac Zespołu ds. Edukacji, Polityki Młodzieżowej i Sportu omówiła Przewodnicząca Maja Pogorzelec. Odniosła się do prowadzonych prac nad projektami uchwał Rady w przedmiocie projektów aktów prawnych w obszarze edukacji, w szczególności projektu nowelizacji ustawy – Prawo oświatowe dotyczącego zasad korzystania z urządzeń elektronicznych w szkołach. Przedstawiła także planowane działania związane z analizą edukacji domowej oraz wykorzystania sztucznej inteligencji w procesie kształcenia.
• Zakres prac Zespołu ds. Nauki i Szkolnictwa Wyższego zaprezentował Przewodniczący Kamil Bonas. Wskazał na działania dotyczące sytuacji doktorantów oraz funkcjonowania szkół doktorskich, a także na inicjatywy odnoszące się do listy czasopism punktowanych, staży i praktyk studenckich oraz popularyzacji nauki.
• W imieniu Przewodniczącej Beaty Antos główne obszary działań Zespołu ds. Polityki Społecznej, Przeciwdziałania Wykluczeniom i Zdrowia przedstawiła Joanna Augustyn‑Nadzieja. Omówiła zagadnienia związane ze wsparciem dzieci i młodzieży w kryzysie, dostępem do pomocy psychiatrycznej i psychologicznej oraz działania dotyczące usamodzielniania się młodych osób i przeciwdziałania wykluczeniom społecznym.
• Przewodniczący Zespołu ds. Społeczeństwa Obywatelskiego, Kultury i Rozwoju Obszarów Wiejskich Szymon Migoń przedstawił kierunki działań obejmujące rozwój aktywności obywatelskiej młodzieży, funkcjonowanie organizacji młodzieżowych, dostęp do usług publicznych i wyzwania związane z rozwojem obszarów wiejskich.

Kolejna część posiedzenia została poświęcona sytuacji młodych osób uchodźczych w Polsce. Dyskusję w tym temacie zainicjowała członkini Rady Marina Hulia, która przedstawiła doświadczenia rodzin związanych ze społecznością „Dzieci z Dworca Brześć” oraz przebieg ich wieloletnich starań o uregulowanie statusu pobytowego. W posiedzeniu uczestniczyli członkowie tej społeczności – czeczeńscy uchodźcy, którzy przez wiele miesięcy przebywali na dworcu kolejowym w Brześciu, podejmując kolejne próby przekroczenia granicy i wjazdu do Polski. Ich obecność podczas posiedzenia stanowiła uzupełnienie przedstawionych relacji oraz pozwoliła na bezpośrednie odniesienie się do omawianych problemów. W trakcie debaty zwrócono uwagę na długotrwałość postępowań administracyjnych, sięgającą w niektórych przypadkach wielu lat, oraz na jej konsekwencje dla codziennego funkcjonowania rodzin, w szczególności dzieci i młodzieży. Podkreślono, że osoby te uczą się, pracują i angażują społecznie, pozostając jednocześnie w sytuacji niepewności prawnej. Do przedstawionych kwestii odnieśli się zaproszeni eksperci. Była Zastępczyni Rzecznika Praw Obywatelskich dr Hanna Machińska wskazała na potrzebę podjęcia działań w celu stabilizacji sytuacji prawnej rodzin przebywających w Polsce przez wiele lat, zwracając uwagę na znaczenie zapewnienia dzieciom ciągłości edukacji i bezpieczeństwa. Z kolei były Zastępca Rzecznika Praw Dziecka Adam Chmura przedstawił możliwe rozwiązania wynikające z obowiązujących przepisów, w tym instrumenty przewidziane w ustawie o cudzoziemcach, podkreślając znaczenie indywidualnej oceny każdej sprawy. Do przebiegu postępowań i dostępnych ścieżek prawnych odnieśli się także przedstawiciele administracji publicznej. Dyrektor Departamentu Postępowań Uchodźczych w Urzędzie ds. Cudzoziemców Agata Ewertyńska zwróciła uwagę na istniejące rozwiązania umożliwiające regulację statusu pobytowego, wskazując jednocześnie na złożoność prowadzonych procedur. Zastępca Dyrektora Departamentu Spraw Międzynarodowych i Migracji w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Kamil Kisiel podkreślił potrzebę koordynacji działań pomiędzy instytucjami oraz identyfikowania możliwych rozwiązań w konkretnych przypadkach. Dyrektor Departamentu Integracji Społecznej w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Bartłomiej Potocki przedstawił działania podejmowane w obszarze integracji cudzoziemców, w tym prace nad rozwiązaniami systemowymi dotyczącymi wsparcia dzieci i młodzieży.
W podsumowaniu dyskusji wskazano na potrzebę dalszych działań zmierzających do uregulowania sytuacji pobytowej omawianych osób oraz kontynuowania współpracy pomiędzy instytucjami zaangażowanymi w prowadzenie postępowań. Ministra Adriana Porowska zadeklarowała wsparcie w zakresie podejmowania działań w tej sprawie. Marina Hulia zwróciła się o dalsze zaangażowanie środowisk społecznych i eksperckich, w tym o wsparcie w przygotowywaniu opinii i działaniach na rzecz omawianych osób, a na zakończenie przekazała uczestnikom posiedzenia książki poświęcone tematyce uchodźczej i działaniom społecznym.

Trzeci punkt posiedzenia dotyczył dyskusji poświęconej obecności dzieci i młodzieży w przestrzeni wirtualnej ze szczególnym uwzględnieniem mediów społecznościowych oraz zagrożeń związanych z korzystaniem z internetu.

Część poświęconą działaniom rządu w tym zakresie rozpoczął Minister Michał Gramatyka, który zaprezentował działania legislacyjne podejmowane w obszarze bezpieczeństwa cyfrowego, w tym rozwiązania dotyczące usuwania nielegalnych treści oraz projektowane regulacje w zakresie weryfikacji wieku użytkowników. Wskazał także na rolę platform internetowych i potrzebę skutecznego egzekwowania obowiązujących przepisów. Następnie Ministra Paulina Piechna‑Więckiewicz omówiła działania podejmowane w systemie edukacji, odnosząc się do zasad korzystania z urządzeń elektronicznych w szkołach oraz rozwoju edukacji cyfrowej. Podkreśliła znaczenie kształtowania kompetencji pozwalających na świadome i bezpieczne korzystanie z internetu przez uczniów i nauczycieli.
W dalszej części debaty zaprezentowano ustalenia i analizy przygotowane przez środowiska eksperckie. Na podstawie badań przedstawionych przez przedstawicielki More in Common Polska dr Zofię Włodarczyk i Julię Kondratowicz wskazano na skalę korzystania z internetu przez dzieci i młodzież, wczesny wiek rozpoczynania aktywności w mediach społecznościowych oraz obawy rodziców związane z bezpieczeństwem w sieci. Przedstawicielki Fundacji Panoptykon Zuzanna Rżysko i Agnieszka Wąglorz zwróciły uwagę na konieczność systemowego podejścia do ochrony najmłodszych użytkowników, w tym na odpowiedzialność podmiotów oferujących usługi cyfrowe oraz potrzebę projektowania rozwiązań uwzględniających bezpieczeństwo dzieci. Z kolei ekspertka ds. polityki cyfrowej i nowych technologii Polskiej Rady Organizacji Młodzieżowych oraz rzeczniczka Kids Alert Dominika Bucholc akcentowała skalę problemu dostępu do treści nieodpowiednich dla nieletnich oraz trudności związane z ich skutecznym monitorowaniem i usuwaniem. W trakcie dyskusji wskazywano również na zjawiska takie jak dezinformacja, uzależnienia cyfrowe oraz naruszenia prywatności i wizerunku dzieci i młodzieży, podkreślając potrzebę współdziałania administracji publicznej, systemu edukacji, rodziców i organizacji społecznych.

Na zakończenie posiedzenia podkreślono znaczenie omawianych zagadnień i potrzebę dalszych prac Rady w obszarach związanych z sytuacją młodych osób uchodźczych oraz bezpieczeństwem dzieci i młodzieży w przestrzeni cyfrowej. Zwrócono uwagę na konieczność współpracy administracji publicznej, środowisk eksperckich i organizacji społecznych w wypracowywaniu rozwiązań odpowiadających na te wyzwania.

Posiedzenie zakończyło się wskazaniem kierunków dalszych działań i zapowiedzią kolejnych posiedzeń Rady Dialogu z Młodym Pokoleniem.